Αυτοκινούμενο πυροβόλο Μ-109
Τα αυτοκινούμενα πυροβόλα Μ-109 πρωτοεμφανίστηκαν την δεκαετία του '60 και ακολουθώντας μια συνεχή εξελικτική πορεία αποτέλεσαν την ραχοκοκαλιά του πυροβολικού μάχης των χωρών του ΝΑΤΌ, στις κρίσιμες περιόδους του ψυχρού πολέμου. Σήμερα, βρίσκονται σε υπηρεσία περισσότερα από 4.000 πυροβόλα όλων των εκδόσεων υπηρετώντας πιστά τους στρατούς 30 χωρών.
Το κόστος αντικατάστασης του τεράστιου αυτού στόλου με νέα πυροβόλα είναι δυσβάσταχτο και επομένως κρίνεται ελκυστική κάθε πρόταση αναβάθμισής του που θα επιτρέψει στα Μ-109 να υπηρετήσουν για αρκετό ακόμη διάστημα. Ανάμεσα στους στρατούς που ενδιαφέρονται για μία τέτοια προοπτική είναι ο ελληνικός, αφού η αναβάθμιση των 300+ πυροβόλων που διαθέτει θα διευκολύνει τη συντήρησή τους και θα δημιουργήσει έναν ομοιογενή στόλο.
| ΤΕΧΝΙΚΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ | Μ-109Α1/Α2/Α3 | Μ-109Α5 |
|---|---|---|
| Πλήρωμα | 6 | 6 |
| Μήκος (με πυροβόλο) | 9,12 μέτρα | 9,17 μέτρα |
| Μήκος (χωρίς πυροβόλο) | 6,19 μέτρα | 6,19 μέτρα |
| Βάρος (μάχης) | 24.950 κιλά | 24.950 κιλά |
| Βεληνεκές (κοινά πυρομαχικά) | 18.000 μέτρα | 24.000 μέτρα |
| Βεληνεκές (υποβοηθούμενα πυρομαχικά) | 23.500 μέτρα | 30.000 μέτρα |
| Μεταφερόμενα πυρομαχικά | 36 βλήματα | 36 βλήματα |
| Ισχύς κινητήρα | 405 ίπποι | 440 ίπποι |
| Ταχύτητα | 56,3 χλμ/ώρα | 56,3 χλμ/ώρα |
| Ακτίνα δράσης | 349 χλμ | 349 χλμ |
Ιστορία αναβαθμίσεων Μ-109
Το Μ-109 αποτελεί μια εξαιρετική πλατφόρμα μελλοντικών αναβαθμίσεων που εύκολα μπορεί να προσαρμοστεί στις ιδιαίτερες ανάγκες του κάθε χρήστη. Σε αυτή τη φάση, οι τομείς που θεωρείται ότι χρήζουν αναβάθμισης στις παλιότερες εκδόσεις Μ-109/Α1/Α2/Α3 αφορούν κυρίως την ισχύ πυρός, την επιβιωσιμότητα και την αύξηση της αξιοπιστίας/ευκολίας συντήρησης. Υπενθυμίζεται ότι η αρχική έκδοση Μ-109 είναι εξοπλισμένη με ένα πυροβόλο Μ126 διαμετρήματος 155 mm, που φέρει κάνη μήκους 23 διαμετρημάτων. Το μέγιστο βεληνεκές του πυροβόλου με κοινά πυρομαχικά υψηλής εκρηκτικότητας Μ107 βάρους 42,91 kg είναι 14.600 m.
Ακολούθησε στις αρχές της δεκαετίας του '70 η εμφάνιση της βελτιωμένης έκδοσης Μ-109Α1, η οποία δεν ήταν παρά ένα Μ-109 εφοδιασμένο με νέα μακρύτερη κάνη τύπου Μ185, βελτιωμένο μηχανισμό ανύψωσης και περιστροφής και ενισχυμένο σύστημα ανάρτησης. Το Μ-109Α1 βάλει το κοινό εκρηκτικό βλήμα Μ107 επιτυγχάνοντας μέγιστο βεληνεκές 18.100 μέτρα, ενώ με τη χρήση πυραυλοθούμενων πυρομαχικών το μέγιστο βεληνεκές μπορεί να φθάσει τα 24.000 μέτρα.
Το 1978 τέθηκε σε παραγωγή η έκδοση Μ-109Α2, που οι κύριες διαφορές της ως προς την προηγούμενη έκδοση εστιάζονταν στο επανασχεδιασμένο σύστημα εμβολισμού, τη βελτίωση του συστήματος οπισθοδρόμησης, τις συσκευές προειδοποίησης δυσλειτουργίας κινητήρα, τις επανασχεδιασμένες θυρίδες και τους μηχανισμούς ασφάλισης τους, το βελτιωμένο υδραυλικό σύστημα και τις νέες θέσεις μεταφοράς 22 επιπλέον πυρομαχικών στο πίσω μέρος του πύργου.
Η έκδοση Μ-109Α3 προήλθε από υπάρχοντα Μ-109Α1 τα οποία υπέστησαν βελτιώσεις σε εργοστάσια βάσης του Αμερικανικού στρατού. Οι τροποποιήσεις αφορούν τον οδηγό ευθυγράμμισης του συστήματος σύγκλισης, την μετατροπή της βάσης στήριξης του πυροβόλου από Μ127 σε Μ178 και την ενσωμάτωση των συλλογών αύξησης αξιοπιστίας και ασφάλειας (RΑΜ) στις οποίες περιλαμβάνονται: νέο σύστημα τροφοδοσίας καυσίμου και φιλτραρίσματος αέρα, νέος πίνακας οργάνων οδηγού, ράφια στο πίσω μέρος του πύργου, αποθήκη μεταφοράς προωθητικών γεμισμάτων, νέες ράβδοι στρέψης, αντίστροφο χαλινωτήριο οπισθοδρόμησης και άνω κύλινδρος συστήματος οπισθοδρόμησης.
Προϊόν αναβάθμισης αποτελεί και το Μ-109Α4, το οποίο προέρχεται από τροποποίηση παλιότερων Μ-109Α2 η Μ-109Α3. Οι κύριες αλλαγές αφορούν την ενσωμάτωση συστήματος ΝΒC προστασίας και συλλογών βελτίωσης της αξιοπιστίας και της ευκολίας συντήρησης (RΑΜ). Ορισμένες από τις βελτιώσεις αφορούν τοι μηχανισμό περιστροφής του πύργου, τον εξοπλισμό ΝΒC προστασίας, το φίλτρο υδραυλικού του συγκροτήματος ισχύος, την προστασία του κυκλώματος εκκινητή, την εγκατάσταση εξωτερικού βοηθητικού κυκλώματος εκκίνησης κινητήρα, νέες οπές απομάκρυνσης υγρών από το δάπεδc του σκάφους κλπ.
Τέλος, το Μ-109Α5 προσφέρεται σήμερα είτε ως όχημα νέας κατασκευής είτε ως πακέτο αναβάθμισης παλιότερων εκδόσεων του Μ-109 από την United Defense. Ενσωματώνει τη συλλογή αύξησης βεληνεκούς (RC/ΜΑS) η οποία δίνει την δυνατότητα χρήσης του προωθητικού γεμίσματος Μ203Α1, χάρη στο οποίο επιτυγχάνεται μέγιστο βεληνεκές 30 χιλιομέτρων με πυραυλοθούμενα πυρομαχικά. Η συλλογή RC/ΜΑS περιλαμβάνει: το συγκρότημα πυροβόλου Μ284 και την βάση στήριξης Μ182. Επίσης, κατόπιν απαιτήσεως του χρήστη, μπορεί να εγκατασταθεί προαιρετικά σύστημα GPS και αυτόματο σύστημα ελέγχου πυρός (ΑΕCS). Το όχημα κινείται από νέο ισχυρότερο κινητήρα (440 ίππων αντί 405 ίππων των προηγούμενων εκδόσεων) περιορισμένου θερμικού ίχνους, που σε συνδυασμό με το βελτιωμένο σύστημα μετάδοσης παρέχει μεγαλύτερη ισχύ σε όλες τις κλιματολογικές συνθήκες χάρη στην υψηλότερη ροπή του και το πιο αποτελεσματικό σύστημα ψύξης/αποβολής θερμότητας. Επίσης φέρει συσκευή προστασίας της μίζας του κινητήρα η οποία προλαμβάνει πιθανή υπερθέρμανση της.
31 Ιουλίου 2006
