Ελληνική Αεροπορική Βιομηχανία (ΕΑΒ)

Η ΕΑΒ ιδρύθηκε το 1975 και αποτέλεσε την ισχυρότερη κρατική εταιρεία στον χώρο της άμυνας και αεροδιαστημικής, με σημαντικές τεχνολογικές δυνατότητες σε πολλούς τομείς και παρουσία στη διεθνή αγορά.

Οι εγκαταστάσεις της εταιρείας στην Τανάγρα Βοιωτίας καλύπτουν μία έκταση 1.800.000 τμ με τους αξιοποιημένους χώρους να έχουν εμβαδό 650.000 τ.μ. εκ των οποίων τα 150.000 τ.μ. είναι οι στεγασμένοι χώροι παραγωγής. Οι τομείς στους οποίους δραστηριοποιείται η εταιρεία είναι:

  • Συντήρησης αεροσκαφών του αμυντικού τομέα (επισκευή, γενική επισκευή, μετατροπές, εκσυγχρονισμοί, αναβαθμίσεις, παρατάσεις ορίου ζωής και διοικητική μέριμνα)
  • Συντήρησης κινητήρων του αμυντικού τομέα
  • Ανάπτυξης, σχεδίασης, κατασκευής και υποστήριξης ηλεκτρονικών, οπτικοηλεκτρονικών και τηλεπικοινωνιακών προϊόντων και οπλικών συστημάτων
  • Κατασκευής δομικών τμημάτων αεροσκαφών και κινητήρων
  • Τεχνικής εκπαίδευσης και κατάρτισης σε ευρύ φάσμα ειδικοτήτων του αμυντικού και αεροδιαστημικού τομέα
  • Μετρήσεων ακριβείας και διακρίβωσης εξοπλισμού παραγωγής

Συνεργασίες και αντισταθμιστικά ωφέλη

Την Τετάρτη 11 Ιουνίου 2003 πραγματοποιήθηκαν τα εγκαίνια της επέκτασης του Κτηρίου Αεροκατασκευών, που χρηματοδοτήθηκε από τη Lockheed Martin Aeronautics στο πλαίσιο των αντισταθμιστικών παροχών των προγραμμάτων F-16 Block 50 και F-16 Block 50+ (Peace Xenia II και III). Το κόστος ανήλθε σε 3.000.000 δολάρια και ο εκπρόσωπος της αμερικανικής εταιρείας στην Ελλάδα τόνισε ότι η ΕΑΒ λειτουργεί και ως εξουσιοδοτημένο κέντρο αεροσκαφών C-130 της Lockheed Martin, ενώ υπάρχει πολυδιάστατη συνεργασία στα αεροσκάφη F-16, τα P-3 και C-27J. Οι δύο εταιρείες συνεργάστηκαν στην κατασκευή διαφόρων δομικών τμημάτων του αεροσκάφους F-16, όπως την κατασκευή των αεραγωγών των F-16 του Block 30 και Block 50 με κινητήρα GE, ενώ σε συνδυασμό με τα αεροσκάφη Block 52+ η ΕΑΒ υλοποίησε υποκατασκευαστικό έργο των αεραγωγών των αεροσκαφών Block 52+ με κινητήρα P&W, ύψους 620.000.000 δολαρίων.

Στις 22 Ιουνίου 2003, η Rolls-Royce και η Ελληνική Αεροπορική Βιομηχανία ανακοίνωσαν την υπογραφή συμφωνίας, η οποία καθιερώνει την ΕΑΒ ως στρατιωτικό κέντρο συντήρησης για τον κινητήρα Model 250 της Rolls-Royce.

Τον Φεβρουάριο του 2006 πραγματοποιήθηκε στις εγκαταστάσεις της στην Τανάγρα η τελετή θεμελίωσης της νέας Βιομηχανικής Μονάδας Αεροκατασκευών με Σύνθετα Υλικά. Σύμφωνα με την ενημέρωση της εταιρίας, η νέα αυτή μονάδα θα αποτελέσει πλήρως εξοπλισμένη παραγωγική μονάδα υψηλής τεχνολογίας στην οποία θα κατασκευάζονται τμήματα Αεροσκαφών και Ελικοπτέρων από σύνθετα υλικά (ανθρακονήματα, υαλονήματα κλπ). Η συνολική δαπάνη ξεπερνά τα 34.000.000 ευρώ και καλύπτει την κατασκευή του βιομηχανικού κτηρίου, την εγκατάσταση του απαιτούμενου παραγωγικού εξοπλισμού, την μεταφορά τεχνογνωσίας, την παροχή τεχνικής υποστήριξης και εκπαίδευσης του προσωπικού της ΕΑΒ που θα απασχοληθεί στη μονάδα. Το κόστος αυτό καλύφθηκε από την εταιρεία ΝΗΙ (Eurocopter, Agusta και Fokker), όπως προβλέπεται από τη σύμβαση αντισταθμιστικών ωφελημάτων (offsets) που υπέγραψε με το υπουργείο Εθνικής Άμυνας στο πλαίσιο της προμήθειας του μεταφορικού ελικοπτέρου ΝΗ-90. Οι εργασίες κατασκευής του Βιομηχανικού Κτηρίου ολοκληρώθηκαν τον Σεπτέμβριο του 2006 και ακολούθησε η εγκατάσταση του απαραίτητου παραγωγικού εξοπλισμού αυτόματου ελέγχου.

Η Lockheed Martin αποτελεί σήμερα τον σημαντικότερο εταίρο της ΕΑΒ, με βάση τα αντισταθμιστικά οφέλη του προγράμματος αναβάθμισης των 84 F-16 σε Viper και έχει επενδύσει σε εγκαταστάσεις και υποδομές περίπου 170.000.000 ευρώ. Σημειώνεται πως η Lockheed κατασκευάζει στην Ελλάδα συγκεκριμένα τμήματα (απάρτια) για όλα τα F-16 της διεθνούς αγοράς.

Στο τέλος του 2020 η εταιρεία καλείται να διαχειριστεί ένα συνολικό ανεκτέλεστο έργο από υπογεγραμμένες συμβάσεις ύψους 580.000.000 ευρώ. Από αυτές, το 52% αφορά την εγχώρια αγορά και το 48% τη διεθνή αγορά. Στα ελληνικά προγράμματα περιλαμβάνεται η συντήρηση των C-130, F-4 και Super Puma που περιμένουν χρόνια στις εγκαταστάσεις της εταιρείας (!!!), καθώς επίσης η έναρξη του προγράμματος Viper με 8 έως 12 αεροσκάφη να αρχίσουν μπαίνουν στη γραμμή παραγωγής και να αποσυναρμολογούνται και να αναβαθμίζονται, ενώ εκκρεμεί και η αναβάθμιση των πέντε αεροσκαφών αεροναυτικής συνεργασίας Ρ-3Β.

Οικονομικά αποτελέσματα ΕΑΒ

Από το 2002 έως και το 2010, η λειτουργία της εταιρείας γινόταν με τη σύναψη ομολογιακών δανείων και εγγύηση του ελληνικού Δημοσίου. Τα δάνεια αυτά συνολικά έφτασαν τα 730 εκατ. ευρώ, ενώ μόνο το 2012 ξεπερνούσαν τα 354 εκατ. Σύμφωνα με το πόρισμα των οικονομικών ελεγκτών, η πάγια τακτική της εταιρείας ήταν να μην εξοφλεί τα δάνεια και τους αναλογούντες τόκους.

«Οταν ένα δάνειο καταστεί απαιτητό, δηλαδή όταν ειδοποιείται η εταιρεία από την κατά περίπτωση τράπεζα με σχετικό έγγραφο που κοινοποιείται στην 25η Διεύθυνση του Γενικού Λογιστηρίου του Κράτους ότι πρέπει να καταβληθεί το ποσό που είναι απαιτητό, η εταιρεία με επιστολή της απευθύνεται στην 25η Διεύθυνση και δηλώνει την αδυναμία της να εξυπηρετήσει την υποχρέωσή της αυτή, ζητώντας από το ελληνικό Δημόσιο ως εγγυητής να καταβάλει την εξόφληση του ποσού του δανείου, καθώς και τους δεδουλευμένους τόκους, με τη δέσμευση ότι η ΕΑΒ θα επιστρέψει το ποσό όταν υπάρχει δυνατότητα», περιγράφουν οι οικονομικοί επιθεωρητές στο πόρισμά τους.

ΕτοςΕργασίεςΕξαγωγέςΑποτέλεσμαΕργαζόμενοι
2019-35.000.000
201850.130.000-39.470.000
201759.600.000-13.780.000
...
201185.000.0009.700.000
201080.000.000-4.000.000
2009-60.000.0002427
2008-62.000.000
2006181.000.000-31.130.0002823
2005179.000.000-34.600.0002845
2004206.000.000-9.810.0002877
2003236.135.00061.287.000672.0002883
2002201.655.00048.519.000575.0002974
2001209.061.00044.102.0001.120.0003020
2000156.316.00039.541.000-2.153.0002864
1999122.832.00021.472.000-10.414.0002939

Το 2018 το ελληνικό δημόσιο προχώρησε σε αύξηση μετοχικού κεφαλαίου ύψους 479 εκατ. ευρώ, με συμψηφισμό από καταπτώσεις κρατικών εγγυήσεων δανείων. Παρόλα αυτά, οι ορκωτοί ελεγκτές έγραφαν στις τελευταίες δημοσιευμένες οικονομικές καταστάσεις (2018) πως το σύνολο της αξίας των βραχυπρόθεσμων υποχρεώσεων της ΕΑΒ, κατά τη λήξη της χρήσης, υπερέβαινε τη συνολική αξία των κυκλοφορούντων περιουσιακών στοιχείων της κατά το ποσό των 346,384 εκατομμυρίων.

Το 2020, η ελληνική κυβέρνηση ανακοίνωσε σχέδιο δύο σταδίων για την ΕΑΒ. Αρχικά, το ενδιαφέρον εστιάζεται στην εξεύρεση αξιόπιστου εταίρου για τη σύναψη συνεργασίας που θα εξασφαλίσει την απαραίτητη ρευστότητα για να επιταχύνει την παραγωγή της ΕΑΒ. Σε δεύτερο στάδιο η κυβέρνηση θα αναζητήσει στρατηγικό επενδυτή που θα αποκτήσει σημαντικό μέρος του μετοχικού κεφαλαίου της ΕΑΒ, προκειμένου η εταιρεία να αποκτήσει τα μεγέθη που απαιτούνται για να προχωρήσει και σε εξαγωγές.

19 Ιανουαρίου 2003

Ηλεκτρολόγος Δημήτρης Ανθής